GERT AERTSEN
België

Artist in residence 2010

Website: www.atkn.org

ATKN Project

Het eerste publieke bericht dat over de Transatlantische telegraafkabel verstuurd werd, van Queen Victoria gericht aan President Buchanan, was 99 woorden lang. Het duurde ongeveer 16,5 uur om dit bericht te versturen. Het antwoord van President Buchanan, dat ongeveer even lang was, nam 30 uren in beslag. Dat had onder andere te maken met het feit dat de boodschappen in morse code met behulp van een telegraaf verstuurd werden. Maar er was meer aan de hand.

Naarmate men meer berichten over de kabel verstuurde, werd het signaal steeds onduidelijker. In die mate zelfs dat het signaal uiteindelijk verstomde en de kabel niet langer bruikbaar was. De eerste Transatlantische kabel heeft dan ook niet langer dan enkele weken gewerkt!

De voornaamste reden voor dit falen lag in een dispuut tussen de twee hoofd ingenieurs. Whitehouse en Thomson. Ze waren het grondig oneens over hoeveel ‘energie’ er nodig was om een boodschap van de ene naar de ander kant te krijgen. Terwijl Thomson argumenteerde dat slechts een klein hoeveelheid voldoende was, hield Whitehouse vast aan een 2000 Volt systeem. Whitehouse kreeg zijn zin, maar zijn hoog voltage systeem beschadigde de kabel en maakte hem onbruikbaar.

In tijden van instant messaging lijkt dit alles maar moeilijk te bevatten. Elke dag gebruiken we onze draadloze toestellen om de boodschappen die naar ons verstuurd worden te onderscheppen. Of we nu communiceren via de kabel, telefoon of televisie, draadloos via telefoon, gsm, laptop of Pda, we stellen ons weinig vragen bij de manier waarop onze communicatie tot stand wordt gebracht en we vinden het maar evident dat dat in real time gebeurt. We maken ons geen bedenkingen bij de fysische, energetische of electrische natuur die aan de grondslag ligt van onze communicatie technologie.

In het artistiek onderzoeksproject "A tribute to Karl Nessler" probeert Gert Aertsen aan de hand van experimenten en installaties de technologie te ontrafelen en ontmantelen. Hij probeert de technologie terug te brengen tot zijn essentie, tot het hoogst noodzakelijke, en legt zo de technologie bloot. Hierdoor wordt het eigenlijke doel - in dit geval de communicatie - van ondergeschikt belang. Het gaat hem niet meer zozeer over wat er gecommuniceerd wordt maar hoe. Op die manier probeert hij tot een krachtig poëtisch en expressief resultaat te komen.

Uitgangspunt voor zijn experimenten is de fundamentele voorwaarde om communicatie te bewerk- stellingen: namelijk, energie is nodig om te communiceren. Energie en processen kunnen in alle vormen gevonden worden in de natuur (cfr. thermische energie (vuur), kinetische energie (wind), stralingsenergie, electromagnetische, …) Energie kan niet gecreëerd of vernietigd worden, maar alleen getransformeerd worden. Er kunnen alleen omzettingen van energie plaatsvinden (cfr. de wet van behoud van energie)

Concreet :

Een windmolen gebruikt de verplaatsing van de lucht om energie op te wekken. Alleen als er genoeg energie geproduceerd wordt, creëert de windmolen een verbinding met een afgelegen locatie (een andere windmolen).

De snelheid van de windmolens en de hoeveelheid opgewekte energie bepalen de kwaliteit van de verbinding tussen beide locaties. Luchtverplaatsing wekt energie op, die op haar beurt communicatie tot stand brengt en het luchtruim vult. Als de omstandigheden het toelaten, wordt er beeld heen en weer gezonden.

De vorm is helemaal afgestemd op zijn functie, namelijk het "omkaderen van een beeld" of het definiëren van een blik. De molen staat als een vizier op het landschap gericht. Om vervolgens, als hij begint te draaien het beeld vast te grijpen, te registreren en door te sturen.

De vorm van de molen vormt het kader, de beweging de snelheid waarmee het beeld wordt verstuurd. Het beeld dat doorgestuurd wordt is een traag veranderend beeld, korrelig en tastbaar.

Over Karl L. Nessler :

Op het einde van de 19de eeuw verrichtten zowel Karl L. Nessler als Herich Hertz baanbrekende experimenten met elektro-magnetische golven. Hertz toonde in 1888 het bestaan aan van elektromagnetische golven door het bouwen van een toestel dat radiogolven kon verzenden en ontvangen. Karl L. Nessler ontwikkelde op zijn beurt een succesvolle techniek om haar te krullen door het te wikkelen rond spiraalvormige pinnen en die aan te sluiten op een elektrisch verwarmingsapparaat.

Beide pioniers, ieder in zijn vakgebied. De ene een wetenschapper, de ander een kapper begaan met zijn vak. Ik laat me inspireren door de technologie van de wetenschapper, maar voel me verwant met de kapper.

Over Gert Aertsen :

Gert Aertsen studeerde schilderkunst aan het Hoger Instituut voor Beeldende Kunsten, St-Lukas te Brussel. In 2000 startte hij de posthogeschool opleiding aan het HISK, toen nog in Antwerpen. Sindsdien onderzoekt hij de mogelijkheden van nieuwe media en technologie voor artistieke doeleinden.

Gert Aertsen is betrokken bij verschillende collectieven :

- Sinds augustus 2001 is hij lid van het collectief MxHz, Machine Centred Humanz. MxHz is a multidisciplinary team of artists,curators, technicians, all have radically chosen for technological art. Mxhz = fighting a slow battle against the ancient 20th century world. Sinds hun oprichting in 1999 zijn ze actief binnen de technologische media kunst en realiseerden zij een lange lijst van non-conformistische projecten gaande van genetwerkte audiovisuele performances en klankinstallaties tot artbots. Kernleden van het collectief zijn Guy Van Belle en Gert Aertsen. http://www.mxhz.org

- In april 2003 startte hij samen met Pieter Heremans (lab[au]) & Hendrik Leper (Boutique Vizique) het open platform “Code31”. http://code31.lahaag.org

- In 2004 richtte hij samen met Annemie Maes en Guy Van Belle de beeldende kunsten organisatie OKNO op. Deze organisatie wordt opgericht als koepelorganisatie voor de drie initiatieven Looking Glass, Mxhz en Code31. http://okno.be

Binnen deze verschillende organisaties is/was Gert Aertsen actief als organisator, curator, producer, technicus, programmeur, workshop begeleider maar vooral als kunstenaar.